{"id":14503,"date":"2023-07-24T23:05:03","date_gmt":"2023-07-24T23:05:03","guid":{"rendered":"https:\/\/wcpporguk.cf.ac.uk\/report\/sut-y-gallai-cymru-fwydoi-hun-erbyn-2035\/"},"modified":"2025-04-11T13:32:09","modified_gmt":"2025-04-11T13:32:09","slug":"sut-y-gallai-cymru-fwydoi-hun-erbyn-2035","status":"publish","type":"report","link":"https:\/\/wcpp.org.uk\/cy\/report\/sut-y-gallai-cymru-fwydoi-hun-erbyn-2035\/","title":{"rendered":"Sut y gallai Cymru fwydo\u2019i hun erbyn 2035?"},"content":{"rendered":"<p>Er mwyn cyflawni uchelgeisiau sero net Llywodraeth Cymru, mae angen i Gymru leihau ei hallyriadau amaethyddol drwy newidiadau i arferion ffermio a mwy o atafaeliad carbon, tra hefyd yn cynnal bywoliaethau gwledig.<\/p>\n<p>Mae Canolfan Polisi Cyhoeddus Cymru (WCPP) wedi cael cyllid gan Lywodraeth Cymru i ddarparu cymorth annibynnol i Gr\u0175p Her Sero Net Cymru 2035, dan gadeiryddiaeth y cyn-weinidog Jane Davidson, i\u2019w helpu i gael gafael ar dystiolaeth ac arbenigedd perthnasol i lywio eu gwaith.<\/p>\n<p>Mae maes her gyntaf y Gr\u0175p yn gofyn \u2018Sut y gallai Cymru fwydo\u2019i hun yn 2035?\u2019 gan ganolbwyntio ar system fwyd sy\u2019n gallu cyflawni sero net yn ogystal ag uchelgeisiau Deddf Llesiant Cenedlaethau\u2019r Dyfodol.<\/p>\n<p>Mae pecyn tystiolaeth WCPP yn cyflwyno trosolwg o ddata allweddol a thueddiadau sy\u2019n ymwneud \u00e2 system fwyd Cymru, yn ogystal \u00e2 phapur trafod sy\u2019n cyfuno\u2019r dystiolaeth bresennol ar systemau bwyd, amaethyddiaeth a defnydd tir. Fe\u2019i paratowyd i ysgogi trafodaeth ymhlith y Gr\u0175p ac nid yw\u2019n ceisio darparu unrhyw farn nac argymhellion pendant i\u2019r Gr\u0175p eu cymeradwyo.<\/p>\n<p>Yn senario \u2018llwybr cytbwys\u2019 Pwyllgor Newid Hinsawdd y DU i Gymru gyrraedd sero net erbyn 2050, amaethyddiaeth fydd y ffynhonnell allyriadau fwyaf erbyn 2035 wrth i sectorau eraill ddatgarboneiddio\u2019n gyflymach. Er mwyn cyrraedd sero net, bydd angen defnyddio tir sy\u2019n cael ei ddefnyddio ar hyn o bryd ar gyfer cynhyrchu amaethyddol ar gyfer dal a storio carbon: mae tystiolaeth yn awgrymu y bydd cymysgedd o ddulliau rhannu tir a dulliau arbed tir yn caniat\u00e1u ar gyfer gostyngiadau mewn allyriadau tra hefyd yn cefnogi ffermwyr Cymru. Bydd lleihau allyriadau amaethyddol hefyd yn gofyn am ostyngiad yn nifer y da byw, oherwydd ar eu pen eu hunain, ni fydd newidiadau eraill i arferion ffermio presennol yn mynd yn ddigon pell. Felly, mae angen dod o hyd i ffyrdd amgen o gynnal bywoliaethau gwledig ar wah\u00e2n i bori da byw, yn enwedig ar y 79% o dir Cymru sy\u2019n llai addas ar gyfer tyfu cnydau.<\/p>\n<p>Yn ogystal \u00e2 lleihau allyriadau o gynhyrchu, bydd cyrraedd sero net hefyd yn gofyn am ostyngiadau mewn allyriadau defnydd, trwy newidiadau mewn deiet a gostyngiadau mewn gwastraff bwyd a phecynnu. Gallai lleihau faint o gig a chynnyrch llaeth a fwyteir a chynyddu mynediad at fwyd iach, fforddiadwy ac o ffynonellau lleol fod ag amrywiaeth o fanteision: mae Swyddog Ymchwil WCPP, Greg Notman, wedi cyhoeddi blog yn archwilio\u2019r manteision hyn.<\/p>\n<p>Mae\u2019r dadansoddiad a\u2019r casgliadau a gyflwynir yn yr adroddiad, y blog a\u2019r darn trafod yn eiddo i\u2019r awduron ac nid ydynt yn cynrychioli barn na safbwyntiau Gr\u0175p Her Sero Net Cymru 2035.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Er mwyn cyflawni uchelgeisiau sero net Llywodraeth Cymru, mae angen i Gymru leihau ei hallyriadau amaethyddol drwy newidiadau i arferion ffermio a mwy o atafaeliad carbon, tra hefyd yn cynnal bywoliaethau gwledig. Mae Canolfan Polisi Cyhoeddus Cymru (WCPP) wedi cael cyllid gan Lywodraeth Cymru i ddarparu cymorth annibynnol i Gr\u0175p Her Sero Net Cymru 2035, [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":10288,"template":"","categories":[12],"tags":[135,144,146],"research-and-impact":[],"class_list":["post-14503","report","type-report","status-publish","has-post-thumbnail","hentry","category-yr-amgylchedd-a-sero-net","tag-anghydraddoldebau-iechyd","tag-sero-net","tag-tlodi-allgau-cymdeithasol"],"meta_box":{"project":"","lead_author":"","authors":[],"image":[{"width":744,"height":418,"file":"iStock-1413266193-2.jpg","filesize":1064876,"sizes":{"medium":{"file":"iStock-1413266193-2-744x496.jpg","width":744,"height":496,"mime-type":"image\/jpeg","filesize":89598,"url":"https:\/\/wcpp.org.uk\/wp-content\/uploads\/iStock-1413266193-2-744x496.jpg"},"large":{"file":"iStock-1413266193-2-1200x800.jpg","width":1200,"height":800,"mime-type":"image\/jpeg","filesize":217532,"url":"https:\/\/wcpp.org.uk\/wp-content\/uploads\/iStock-1413266193-2-1200x800.jpg"},"thumbnail":{"file":"iStock-1413266193-2-744x418.jpg","width":744,"height":418,"mime-type":"image\/jpeg","filesize":78357,"url":"https:\/\/wcpp.org.uk\/wp-content\/uploads\/iStock-1413266193-2-744x418.jpg"},"medium_large":{"file":"iStock-1413266193-2-768x512.jpg","width":768,"height":512,"mime-type":"image\/jpeg","filesize":94799,"url":"https:\/\/wcpp.org.uk\/wp-content\/uploads\/iStock-1413266193-2-768x512.jpg"},"1536x1536":{"file":"iStock-1413266193-2-1536x1024.jpg","width":1536,"height":1024,"mime-type":"image\/jpeg","filesize":341873,"url":"https:\/\/wcpp.org.uk\/wp-content\/uploads\/iStock-1413266193-2-1536x1024.jpg"},"2048x2048":{"file":"iStock-1413266193-2-2048x1365.jpg","width":2048,"height":1365,"mime-type":"image\/jpeg","filesize":575377,"url":"https:\/\/wcpp.org.uk\/wp-content\/uploads\/iStock-1413266193-2-2048x1365.jpg"},"reykjavik-intro":{"file":"iStock-1413266193-2-1920x1080.jpg","width":1920,"height":1080,"mime-type":"image\/jpeg","filesize":435852,"url":"https:\/\/wcpp.org.uk\/wp-content\/uploads\/iStock-1413266193-2-1920x1080.jpg"}},"image_meta":{"aperture":"0","credit":"","camera":"","caption":"","created_timestamp":"0","copyright":"","focal_length":"0","iso":"0","shutter_speed":"0","title":"","orientation":"0","keywords":[]},"ID":"14500","name":"iStock-1413266193-2.jpg","path":"\/infotree\/sites\/wcpp.org.uk\/wp-content\/uploads\/iStock-1413266193-2.jpg","url":"https:\/\/wcpp.org.uk\/wp-content\/uploads\/iStock-1413266193-2-744x418.jpg","full_url":"https:\/\/wcpp.org.uk\/wp-content\/uploads\/iStock-1413266193-2.jpg","title":"iStock-1413266193-2.jpg","caption":"","description":"","alt":"","srcset":"https:\/\/wcpp.org.uk\/wp-content\/uploads\/iStock-1413266193-2-744x418.jpg 744w, https:\/\/wcpp.org.uk\/wp-content\/uploads\/iStock-1413266193-2-1920x1080.jpg 1920w"}],"files":[{"publication_type":"Report"},{"file":[14505]}],"disable_related_content":"0"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/wcpp.org.uk\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/report\/14503","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/wcpp.org.uk\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/report"}],"about":[{"href":"https:\/\/wcpp.org.uk\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/types\/report"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wcpp.org.uk\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/wcpp.org.uk\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/report\/14503\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wcpp.org.uk\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/media\/10288"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/wcpp.org.uk\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=14503"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/wcpp.org.uk\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=14503"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/wcpp.org.uk\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=14503"},{"taxonomy":"research-and-impact","embeddable":true,"href":"https:\/\/wcpp.org.uk\/cy\/wp-json\/wp\/v2\/research-and-impact?post=14503"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}